FrmArtuklu

Ud Nedir ?

'Ud ya da Ut kelimesinin aslı Arapçadır: "sarısabır veya ödağacı" anlamındaki el-oud dan gelir. Baştaki el- kelimesinin, bazı dillerde olup bazılarında olmayan harf-i tarif (belirgin tanım edatı) olduğunu bilen Türkler bu edatı atmış, geriye kalan 'oud' ('eyn, waw, dal) kelimesini de - gırtlak yapıları 'eyn'e uygun olmadığı için - "ud" şekline sokmuşlardır. Dillerinde tanım edatı olan batılılar, 11-13. yüzyıllar arasındaki Haçlı seferleri sırasında tanıyıp Avrupa'ya götürdükleri bu saza, fr:luth, en:lute, de:Laute, it:liuto, Alaud (İsp.), Luit (Dat.) gibi hep L ile başlayan isimler vermişlerdir. Hatta 'saz yapıcılığı' anlamında kullanılan 'lütye' kelimesi de yine luth'den yapılmadır (aslı Fr. luthier).



YAPISI

Tekne (gövde), göğüs (kapak), sap, burguluk ve teller olmak üzere beş esas elemandan meydana gelen Ud'un yapımına, eleman sıralamasında da görüldüğü gibi, tekne'den başlanır. Ud'un teknesi; gemi karinasını andıran, enine ve boyuna yapıştırılmış 4-5 cm kalınlığındaki parçalardan oluşan bir kalıp üzerine, 70 cm boy, 2 ila 4 cm en ve 3 mm kalınlıktaki dilim yaprak veya çenberlerin, çoğunlukla aralarına - hem estetik, hem sağlamlık amaçlı - kontrast renkli tek veya çift fileto'lar konularak işlenmesiyle meydana getirilir. Günümüzde bazı yapımcıların, parçaları tekne kavsine uygun boşluksuz olarak yapıştırılmış veya yine aynı formda yekpare alüminyum olarak kullandıkları kalıplar üzerine, ortada geniş, uçlarda sivri ve işlem orta eksenden başladığı için hep tek sayıda çevirdikleri dilimler, genellikle maun, ceviz, paduk, vengi, nadiren de kelebek, erikveya zeytin ağacındandır. Önceden ısıtılarak kalıbın eğimli profili kabaca verilen dilimler ütü ve ince kağıt yardımıyla kalıba çekildikten sonra, belirli yerlerdeki küçük monte çivileri çıkarılarak kalıptan alınır ve bu defa dilimlerin içbükey yüzeyi, çenber ve filetoların uzun birleşme hattı boyunca kalın kağıt veya extrafor yapıştırılarak kuvvetlendirilir.

UD YAPIMI HAKKINDA TEMEL BİLGİLER :

Ud imalinde bazı özel bilgileri vermekte fayda görmekteyim. Yaylı sazlarda olduğu gibi udun da bir şekli (formu) var. Yapımdan önce malzemeyi şeçmek gerekir. Ud teknesi; ceviz, maun, erik, kayısı, akça ağaç, kiraz, ithal ağaçlardan magase, vengi, pelesenk gibi birçok ağaçlardan yapılmaktadır. En önemlisi kemanda da olduğu gibi üst tabladır. Seste başarı elde edebilmek için tablanın yani göğüsün kaliteli ve çok kuru ladin ağacından yapılması gerekir. Ancak güzel ve yumuşak bir ses elde etmek için tabla kalın olmamalıdır. Çünkü ses molekülleri udun teknesine aksederek tablaya yansıyarak titreşim sağlar. Bazı ud yapımcıların tablalarını tetkik ettiğimde çok kalın olduğunu gördüm bu durumda güzel ses almak mümkün değildir. Udta ses tablasının yüzde yetmiş beş önemi vardır eğer buna uyulduğu takdirde güzel ses almak mümkün olacaktır. Bu hususta konservatuar görevlisi olan Cafer Açın beyle 1964 yılında, ud yapımcısı Fikret Özer’le 1983'te ve müzik aletleri yapımcısı Salim Usta ile fikir alışverişinde bulundum.
Ud her ne kadar Araplara mal edilmek istenmişsede aslında bir Türk sazıdır, Araplar bizden alıp gövdesini (tekne) biraz daha büyütmüşlerdir. Daha sonra Avrupa milletleri alıp tekamül ettirip, lut'u yapmışlardır.

ud akordu
ud dersi
ud dersleri
ud download
ud fiyatları
ud kursu
ud metodu
ud mp3
ud nedir
ud notaları
ud taksim
ud taksimi
ud taksimleri
ud video
ud yapımı
ankara ud
dertli ud
elektro ud
müzik aleti ud
ney ud
ud akord
ud akort
ud dinle
ud akor
ud akord programı
ud akorları
ud akort programı
ud akortu
ud akoru
ud ders
ud dinlemek
ud en kalın tel
ud eğitim
ud fiyatlari
ud fiyatı
ud hakkında bilgi
ud ile anılar
ud ile nostalji
ud imalatı
ud kavmi
ud kurs
ud kurslari
ud kursu ankara
ud metodları
ud mimarlık
ud mp3 indir
ud müzikleri
ud nota yerleri
ud notalar
ud notalari
ud notası
ud sanatçıları
ud sanatçısı
ud satış
ud satışı
ud sesleri
ud show
ud taksimi dinle
ud taksimi indir
ud taksimi mp3
ud taksimleri mp3
ud tamiri
ud tarihi
ud telleri
ud un tarihçesi
ud ustaları
ud ustası
ud uzmani
ud ve kanun
ud yapimi
ud yapımcısı
ud yeri
ud çal
ud çalanlar
ud çalgısında en kalın telin
ud çalgısında en kalın telin adı
ud çalma programı
ud çalma teknikleri
ud çalmayı öğreniyorum
ud çeşitleri
ud özellikleri
ud öğrenimi
ud şarkıları
ud kaç tellidir
ud çalgısında en kalın tel
ud çalgısında en kalın telin adı nedir

Ut ya da ud, telli bir müzik aleti. Sözcüğün aslı Arapça sarısabır veya ödağacı anlamındaki el-oud dan gelir. Baştaki el- sözcüğünün, bazı dillerde olup bazılarında olmayan harf-i tarif (belirgin tanım edatı) olduğunu bilen Türkler bu edatı atmış, geriye kalan oud ('eyn, waw, dal) kelimesini de - gırtlak yapıları eyne uygun olmadığı için - "ud" şekline sokmuşlardır. Dillerinde tanım edatı olan batılılar, 11-13. yüzyıllar arasındaki Haçlı seferleri sırasında tanıyıp Avrupa'ya götürdükleri bu saza, fr:luth, en:lute, de:Laute, it:liuto, Alaud (İsp.), Luit (Dat.) gibi hep L ile başlayan isimler vermişlerdir. Hatta saz yapıcılığı anlamında kullanılan lütye kelimesi de yine luthden yapılmadır (aslı Fransızca luthier).
Konu başlıkları
[gizle]

* 1 Yapısı
* 2 Ut yapımı hakkında ufak bilgiler
* 3 Geçmişten günümüze ut sanatçıları
* 4 Ut kitapları
* 5 Kaynakça
* 6 Dış bağlantılar

Yapısı [değiştir]

Tekne (gövde), göğüs (kapak), sap, burguluk ve teller olmak üzere beş esas elemandan meydana gelen udun yapımına, eleman sıralamasında da görüldüğü gibi, tekneden başlanır. Udun teknesi; gemi karinasını andıran, enine ve boyuna yapıştırılmış 4-5 cm kalınlığındaki parçalardan oluşan bir kalıp üzerine, 70 cm boy, 2 ila 4 cm en ve 3 mm kalınlıktaki dilim yaprak veya çemberlerin, çoğunlukla aralarına - hem estetik, hem sağlamlık amaçlı - kontrast renkli tek veya çift filetolar konularak işlenmesiyle meydana getirilir. Günümüzde bazı yapımcıların, parçaları tekne kavsine uygun boşluksuz olarak yapıştırılmış veya yine aynı formda yekpare alüminyum olarak kullandıkları kalıplar üzerine, ortada geniş, uçlarda sivri ve işlem orta eksenden başladığı için hep tek sayıda çevirdikleri dilimler, genellikle maun, ceviz, paduk, vengi, kelebek, nadiren de erik veya zeytin ağacındandır. Önceden ısıtılarak kalıbın eğimli profili kabaca verilen dilimler ütü ve ince kâğıt yardımıyla kalıba çekildikten sonra, belirli yerlerdeki küçük monte çivileri çıkarılarak kalıptan alınır ve bu defa dilimlerin içbükey yüzeyi, çenber ve filetoların uzun birleşme hattı boyunca kalın kâğıt veya extrafor yapıştırılarak kuvvetlendirilir.

Ut yapımı hakkında ufak bilgiler [değiştir]

Yaylı sazlarda olduğu gibi udun da bir şekli (formu) var. Yapımdan önce malzemeyi şeçmek gerekir. Ut teknesi; ceviz, maun, erik, kayısı, akça ağaç, kiraz, ithal ağaçlardan magase, vengi, pelesenk gibi birçok ağaçtan yapılmaktadır. En önemlisi kemanda da olduğu gibi üst tabladır. Seste başarı elde edebilmek için tablanın yani göğsün kaliteli ve çok kuru ladin ağacından yapılması gerekir. Ancak güzel ve yumuşak bir ses elde etmek için tabla kalın olmamalıdır. Çünkü ses molekülleri udun teknesine aksederek tablaya yansıyarak titreşim sağlar. Utta ses tablasının yüzde yetmiş beş önemi vardır, buna uyulduğu takdirde güzel ses almak mümkün olacaktır.

Geçmişten günümüze ut sanatçıları [değiştir]

* Udi Nevres
* Şerif Muhittin Targan
* Fahri kopuz
* Sedat Öztoprak
* Mısırlı İbrahim Efendi
* Cevdet Kozanoğlu
* Şerif İçli
* Kadri Şençalar
* Udi Hırant
* Yorgo Bacanos
* Cinuçen Tanrıkorur
* Mutlu Torun
* Necati Çelik
* Samim Karaca
* Osman Nuri Özpekel
* Coşkun Sabah
* Gülçin Yahya
* Ergin Kızılay
* Bayram Coşkuner
* Sedat Oytun
* Vedat Gençtürk
* Mehmet Emin Bitmez
* Yurdal Tokcan
* Hakan Emre Ziyagil
* İbrahim Coşkun

Ut kitapları [değiştir]

* Ud Muallimi,Hafız Mehmed 1902
* Hocasız Ud Öğrenmek Usûlü, Ali Salahi Bey 1910
* Ut Metodu,İskender Kutmani
* Ud Öğrenme Metodu,Kadri Şençalar 1984
* Ud Metodu,Onur Akdoğu,1984
* Ud Metodu,Şerif Muhittin Targan (Hazırlayan:Zeki yılmaz,1995)
* Uygulamalı Ud metodu,Bahattin Turan 1993
* Ud Metodu,Temel Hakkı Karahasan 1993
* Ud Metodu,Gelenekle Geleceğe,Mutlu Torun1993
* Ud Metodu,Gülçin Yahya 2005
* Ud Metodu,Görerek Dinleyerek 1-2,Mutlu Torun 2005,2006
* Ud Alıştırmaları,Gülçin Yahya 2001
* Ünlü Virtüöz Yorgo Bacanos'un Ud Taksimleri,Gülçin Yahya 2002